Reuters’ın haberine göre, Suriye’de 13 yıldır süren iç savaşın ardından Suriyeli muhalif gruplar, yaklaşık altı ay önce Türkiye’yi büyük bir saldırı planları konusunda bilgilendirdiklerinde ve Türkiye’nin zımni onayını aldıklarını hissettiklerinde Devlet Başkanı Beşar Esed’in iktidarını gevşetmek için bir fırsat yakaladıklarını düşündüler.
Suriye’deki silahlı gruplar, başlıca müttefikleri İran ve Lübnanlı Hizbullah milislerinin işgalci israil’le çatışmalar nedeniyle ciddi biçimde zayıfladığı, Rusya’nın ise dikkatinin dağınık ve ilgisiz olduğu Suriye ordusunun yılgın ve bitkin durumundan yararlandı.
Esed rejiminden bir kaynak, orduya ait tank ve uçakların yolsuzluk ve yağma nedeniyle yakıtsız kaldığını ve bunun Suriye devletini etkileyen boşluğun boyutunu gösterdiğini doğruladı.
Kaynaklar, silahlı muhalefetin savaşın ilk günlerinden bu yana Suriye muhalefetinin başlıca destekçisi olan Türkiye’ye haber vermeden ilerleyemeyeceğine dikkat çekti.
Kaynaklardan biri silahlı grupların bu cesur planının Heyet Tahrir El Şam ve Ebu Muhammed El Colani olarak bilinen lideri Ahmed El Şaraa’nın fikri olduğunu ekledi.
Ankara’nın Esed’in reddine yönelik uzlaşmazlığı
Kaynaklar, grupların bu yılın başlarında Ankara’nın Esed’e karşı tutumunun sertleştiğini hissettiklerini ve Esed’in Erdoğan’ın askeri çıkmaza siyasi bir çözüm bulmayı amaçlayan girişimlerini reddettiğini doğruladı.
Suriye muhalefetinden bir kaynak, Ankara’nın Esed’e ulaşma çabalarının başarısızlıkla sonuçlanmasının ardından Suriyeli grupların Türkiye’ye planlamanın ayrıntılarını gösterdiğini söyledi.
Uluslararası alanda tanınan Suriyeli muhaliflerin yurtdışındaki lideri Hadi El Bahra, HTŞ ve SMO’nun operasyon öncesinde “sınırlı bir şekilde” birlikte planlama yaptıklarını ve birbirleriyle çatışmak yerine işbirliği yapma konusunda anlaştıklarını iddia etti.
El Bahra, Türk ordusunun silahlı grupların ne yaptığını gördüğünü ve tartıştığını da sözlerine ekledi.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan Pazar günü Doha’da yaptığı açıklamada Erdoğan’ın son aylarda Esed’e ulaşma çabalarının başarısız olduğunu ve Türkiye’nin “bir şeylerin olacağını bildiğini” söyledi.
Ankara onay vermedi
Ancak Pazar günü Bahreyn’de Orta Doğu ile ilgili bir konferansta konuşan Türkiye Dışişleri Bakan Yardımcısı Nuh Yılmaz, saldırının arkasında Ankara’nın olduğunu reddederek onay vermediklerini söyledi.
Türkiye’nin savaş hazırlıklarından haberdar olup olmadığına ilişkin sorulara yanıt veren bir Türk yetkili Reuters’a yaptığı açıklamada “HTŞ bizden emir ya da direktif almıyor, operasyonlarını da bizimle koordine etmiyor” dedi.
ABD’li bir yetkili Washington’un Türkiye’nin silahlı gruplara verdiği kapsamlı destekten haberdar olduğunu ancak Türkiye’nin saldırıya zımni bir onay verdiğinden haberdar olmadığını söyledi.