Bosna-Hersek’te 1995 yılında yaşanan Srebrenica Soykırımı’nın üzerinden otuz yılı aşkın süre geçmesine rağmen, evlatlarını kaybeden annelerin acısı dinmiyor. Kimileri çocuklarının sesini hâlâ rüyalarında duyuyor, kimileri ise her gece kapının açılmasını bekliyor. Srebrenica Anneleri’nin yaşadığı bu derin travma, soykırımın yalnızca geçmişte kalmış bir suç olmadığını, etkilerinin bugün de sürdüğünü ortaya koyuyor.
Radio Free Europe/Radio Liberty’nin (RFE/RL) hazırladığı görüntülerde konuşan Srebrenicalı anne Alisa Ömeroviç, 1995 Temmuz’unda katledilen iki oğlunu anlatarak yıllardır dinmeyen özlemini dile getirdi.
Ömeroviç, oğullarından birinin 1970, diğerinin ise 1973 doğumlu olduğunu belirterek, geriye kalan fotoğraflarına baktığında acısını tarif etmekte zorlandığını söyledi.
“Fotoğraflarına baktığımda kendimi tutamıyorum. Bunu anlatacak söz yok.” diyen Ömeroviç, zamanla ayakta kalmayı öğrendiğini ancak oğullarının özleminin hiç eksilmediğini ifade etti.
En küçük oğlunu sık sık rüyasında gördüğünü anlatan anne, gördüğü rüyalarda oğlunun kendisini teselli ettiğini söyledi.
“Anne, anne, ağlama. Sana çok acı çektirdim.”
Ömeroviç, özellikle küçük oğlunun varlığını hâlâ hissettiğini belirterek, “Onun merdivenlerden çıktığını hissediyorum. Ayak seslerini duyuyorum. Kapıyı açmasını bekliyorum ama gelmiyor.” sözleriyle yıllardır süren bekleyişini anlattı.
Soykırımın bitmeyen acısı
Temmuz 1995’te Bosna Savaşı sırasında Birleşmiş Milletler tarafından “güvenli bölge” ilan edilen Srebrenica, Bosnalı Sırp güçlerinin kontrolüne geçti. Günler içinde 8 binden fazla Boşnak erkek ve erkek çocuk sistematik biçimde katledildi. Uluslararası Adalet Divanı ile Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi, yaşananları resmen “soykırım” olarak tanımladı.
Aradan geçen yıllara rağmen toplu mezarlardan çıkarılan kurbanların kimlik tespit çalışmaları devam ederken, birçok aile yakınlarının naaşına hâlâ ulaşabilmiş değil. Kimlik tespit edilen kurbanlar ise her yıl 11 Temmuz’da Potoçari Anıt Mezarlığı’nda düzenlenen törenlerle toprağa veriliyor.
Srebrenica Anneleri için ise zaman acıyı hafifletmedi. Evlatlarını kaybeden anneler, onları rüyalarında görmeye, seslerini duymaya ve bir gün kapının yeniden açılacağı umudunu kalplerinde taşımaya devam ediyor.
