Site icon Haber Nida

Çalınan Hayat, Eğilmeyen İrade: 11. Panchen Lama’nın 37. Doğum Gününde Sesimiz

25 Nisan 2026 tarihinde, Hollanda’nın Lahey (Den Haag) şehrindeki Çin Büyükelçiliği önünde beklenmedik ve sarsıcı bir manzara şekillendi. Tibet toplumunun daveti üzerine, 11. Panchen Lama’nın 37. doğum gününü kutlamak ve kaçırılışının 31. yılını protesto etmek amacıyla düzenlenen gösteriye katıldım. Tibet halkının manevi liderini anma etkinliğine ilk kez katıldığım için kalbim derin bir heyecan ve büyük bir sorumluluk duygusuyla doluydu.  

Korku İçindeki Büyükelçilik

Protesto alanına vardığımızda, Çinli yetkililerin adalet sesimizden ne kadar korktukları açıkça görülüyordu. Çin Büyükelçiliği binasındaki devlet amblemi bir bezle tamamen örtülerek gizlenmişti ve güvenlik görevlilerinin sayısı normalden çok daha fazlaydı. Bu manzara bize şunu bir kez daha hatırlattı: Birliğimiz, zalimlerin kalbine korku salıyor.

Panchen Lama: 31 Yıllık Sessizliğe Mahkum Edilen Bir Ruh

Gedhun Choekyi Nyima, 1995 yılında henüz altı yaşındayken Dalay Lama tarafından 11. Panchen Lama olarak ilan edilmişti. Ancak bu ilandan sadece üç gün sonra Çin hükümeti tarafından kaçırıldı. Bugün, dünyanın en genç siyasi mahkumu olarak kabul edilen bu liderin iz bırakmadan kayboluşunun üzerinden tam 31 yıl geçti. Bugün burada, onun çalınan hayatı için hesap sormak ve ruhunun hala bizimle olduğunu göstermek için toplandık.  

Ortak Cephe, Ortak Ses

Protesto, titizlikle hazırlanmış bir program çerçevesinde gerçekleşti. Konuşma yapan Tibetli liderlerin ve diğer ulus temsilcilerinin ortak mesajı netti: Çin’den hesap sormak ve Panchen Lama’nın nerede olduğunu öğrenmek. Etkinlik, Hollanda Tibet’i Destekleme Grubu Başkanı Tsering Jampa’nın açılış konuşmasıyla başladı ve ardından hep birlikte Tibet Milli Marşı okundu. Jampa konuşmasında şunları dile getirdi: “Sadece kayıp bir çocuktan bahsetmiyoruz; Tibet’in manevi yaşamının sistematik bir şekilde yok edilmesinden bahsediyoruz. 11. Panchen Lama’nın kaçırılması ve yerine devlet eliyle ‘Panchen Lama’ olarak Gyaltsen Norbu’nun dayatılması, reenkarnasyon kurumunu kontrol etme girişimidir. Eğer buna izin verirsek, bu müdahaleyi meşrulaştırmış oluruz. Sesimizi yükseltmeli ve bu emsali kabul etmeyi reddetmeliyiz.”   Hollanda Tibet Cemiyeti Başkanı Norbu Tsering, Tibet halkının liderini asla terk etmeyeceğini ve Çin hükümetinin baskılarına karşı mücadelenin kararlılıkla süreceğini vurguladı.   Uluslararası Tibet Kampanyası (ICT) Avrupa Direktörü Wangpo Tethong, 37 yaşına basan Panchen Lama’nın mutlaka olağanüstü bir kişiliğe dönüştüğüne olan inancını dile getirerek şu soruyu sordu: “Aksi takdirde Çin neden onu hala kamuoyundan saklıyor?”   Diğer ulusların temsilcileri de desteklerini sundular. Güney Moğolistan Kongresi temsilcisi Elbereltu Borjigin ve Kantonya Bağımsızlık Partisi’nden Feilong, Çin baskısına karşı birlikte savaşma iradesini ortaya koydular. Ayrıca Mançurya ve Jin Devleti bağımsızlık aktivistleri de kendi bayraklarıyla katılarak, Çin işgali altındaki tüm ulusların omuz omuza durduğunu gösterdiler. “Doğu Türkistanlıları Destekleme Vakfı” (Stichting Support Uyghur) adına söz aldığımda, Panchen Lama’ya olan saygımı ve Çin hükümeti tarafından kaçırılmasına karşı duyduğum öfkeyi ve kararlılığımı şu sözlerle ifade ettim:   “Değerli dostlar ve insan hakları aktivistleri!   Bugün bir Uygur olarak, 11. Panchen Lama’nın 37. doğum gününü anmak ve özgürlüğünü talep etmek için sizlerle bir aradayım. Bugün bir doğum günü olsa da kalplerimiz kederle dolu. Çünkü bir insanın hayatındaki en güzel 31 yıl Çin tarafından çalındı.   Panchen Lama, altı yaşında dünyanın en genç siyasi mahkumu oldu. Onun ortadan kaybolması sadece bir bireye yapılan saldırı değil; tüm Tibet ulusunun dini özgürlüğüne ve kültürel kimliğine yapılmış büyük bir saldırıdır. Çin hükümeti onu gizleyerek Tibet halkının ruhunu kırmayı amaçladı, ancak bugün sizin burada olmanız Çin’in başarısız olduğunun kanıtıdır! Aziz dostlar, biz Uygurlar Tibetli kardeşlerimizin acısını çok iyi anlıyoruz. Çünkü bugün aynı baskıya ve aynı zalime karşı savaşıyoruz. Doğu Türkistan’da Çin hükümeti milyonlarca Uygur’u toplama kamplarına hapsetti, camilerimizi yıktı, din alimlerimizi ve aydınlarımızı zindanlara attı. Milli ve dini kimliğimizi silmek için sistemli bir soykırım yürütüyorlar. Tibet’te Panchen Lama’nın kaybolması gibi, Doğu Türkistan’da da binlerce aile iz bırakmadan yok edildi.   Çin Komünist Partisi bizi bölmek, korkutmak ve sessizliğe gömmek istiyor. Ama bugün sesimizi yükselterek diyoruz ki: ‘Sessiz kalmayacağız!’ Bugün Uygur halkı adına, Tibet halkıyla dayanışma içinde olduğumuzu ve Panchen Lama’nın özgürlüğünün bizim özgürlüğümüz olduğunu bir kez daha teyit ediyorum.   Sözlerimi şu şekilde sonlandırıyorum: Panchen Lama’ya özgürlük! Yaşasın Dalay Lama! Tibet’e özgürlük! Doğu Türkistan’a özgürlük! Güney Moğolistan’a özgürlük! Kantonya’ya özgürlük! Mançurya’ya özgürlük! İlginiz için teşekkür ederim!”

Birlik Pastası: Umudun Tadı

Protestonun en duygusal anı doğum günü pastasının kesilmesiydi. Üzerinde Panchen Lama’nın iki fotoğrafı bulunan büyük bir pasta özel olarak hazırlanmıştı. Uygur, Tibetli, Moğol, Kantonyalı, Jin ve Mançurya toplumlarının temsilcileri bıçağı hep birlikte tutarak pastayı kestiler. Bu pasta sadece bir yiyecek değil; bölünmez birliğimizin simgesiydi. Pastayı paylaşarak, baskı altındaki ulusların ortak özgürlük umudunu bir kez daha ilan ettik.

Sonuç

Etkinliğin sonunda hep birlikte omuz omuza durarak Çin hükümetine karşı mücadele kararlılığımızı ifade eden toplu bir fotoğraf çektirdik. Alanda birçok farklı bayrak olsa da hedef tekti: Özgürlük! Bu gün bana bir kez daha öğretti ki, yalnız değiliz. Birlikte olduğumuzda zalimlerin kibri yerle bir oluyor. Mutlaka kazanacağız! Bir gün mutlaka bağımsız devletlerimizi kuracağız.   Yazım Tarihi: 28 Nisan 2026

Hollanda Tibet Destek Grubu Başkanı Tsering Jampa açılış konuşmasını yaptı.

Hollanda Tibet Topluluğu Başkanı Norbu Tsering

Uluslararası Tibet Kampanyası Avrupa Bölümü Yürütücü Direktörü Wangpo Thethong

Güney Moğolistan temsilcisi Erberertu Borjigin

Guangdong Bağımsız Partisi temsilcisi Fei Long

Uygur destek örgütünün kurucusu Abdurehim Gheni

Exit mobile version