DUK, 2014 yılından bu yana Tayland'ın başkenti Bangkok'taki IDC Suan Phlu Göçmen Gözaltı Merkezi'nde tutulan 43 Uygur mültecinin ve 2021 yılından bu yana Fas'ta gözaltında tutulan İdris Hasan'ın durumlarına dikkat çekerek, bu kişilerin Çin'e geri gönderilme ve Çinli yetkililer tarafından insanlık dışı muameleye maruz bırakılma riskinin yüksek olduğunu belirtti.
DUK başkanı Dolkun İsa, "Zulüm ve soykırımdan kaçan Uygurlar çok sayıda stres ve kırılganlıkla karşı karşıyadır. Uluslararası toplum tarafından korunmalı ve daha fazla zarara maruz bırakılmamalıdırlar. Ev sahibi ülkeler uluslararası hukuk çerçevesindeki yükümlülüklerini yerine getirmeli ve Uygur mültecilerin kimliklerini ortadan kaldırmayı amaçlayan bir rejime geri gönderilmelerini engellemelidir. Acil vakaları daha iyi korumak ve bunlara anlamlı bir şekilde yanıt vermek de BMMYK'nın sorumluluğundadır." dedi.
Açıklamada ayrıca Çin yönetiminin "sığınma arayan Uygurları acımasızca takip etmek için gücünü kullandığı" ve ev sahibi ülkelere onları Çin'e geri göndermeleri için baskı yaptığı vurgulandı. Uygur mülteciler geri gönderildiklerinde zorla kaybedilme, keyfi gözaltı, işkence ve diğer ciddi insan hakları ihlalleriyle karşı karşıya kalmaktadır. Ev sahibi ülkelere yerleşenler bile düzenli olarak izlendikleri, tehdit edildikleri ve sindirildikleri için Çin hükümetinin kontrolünden tam olarak kaçamamaktadır.
Açıklamada, mültecilerin genellikle diğer Uygurlar hakkında casusluk yapmaya veya Doğu Türkistan'daki soykırım hakkında sessiz kalmaya zorlandıkları ve Çin'e karşı herhangi bir aktivizmden kaçınmaya zorlandıkları belirtildi. Buna ek olarak, Çin hükümeti Uygur mültecilerin pasaport yenilemelerini sık sık reddederek onları vatansız ve güvencesiz bir duruma düşürüyor. Bu durum, mülteci statüsü elde etmelerini, sığınma talep etmelerini, iş bulmalarını, devlet hizmetlerine erişmelerini ve ev sahibi ülkelerde istikrarlı bir yaşam kurmalarını zorlaştırmaktadır.
Dünya Mülteciler Günü münasebetiyle DUK, uluslararası insan hakları örgütlerini ve ev sahibi ülkeleri 1951 Mülteci Sözleşmesi kapsamındaki yükümlülüklerine uymaya ve Uygur mültecilerin ve sığınmacıların Çin'e iadesini derhal durdurarak geri göndermeme ilkesini desteklemeye çağırdı.
Örgüt, uluslararası toplumu önemli adımlar atmaya, dünya çapında Uygur toplumuna yönelik tacizi kınamaya ve yurtdışında sığınma ve iltica arayan Uygur bireylerin korunmasını sağlamaya çağırdı.
