Filipinler’in güneyinde onlarca yıl süren bağımsızlık mücadelesinin ardından kurulan Bangsamoro Özerk Bölgesi’nin lideri Hacı Murad İbrahim, İHH İnsani Yardım Vakfı ile İnsani ve Sosyal Araştırmalar Merkezi (İNSAMER) tarafından Ankara’da düzenlenen programa katılarak Moro barış sürecine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
İHH Ankara binasında gerçekleştirilen programa İHH Başkan Vekili Hüseyin Oruç’un yanı sıra akademisyenler, diplomatlar, siyasetçiler ve sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri iştirak etti.
Barış süreci ve gelecek vizyonu masaya yatırıldı
Yuvarlak masa formatında düzenlenen toplantıda Moro İslami Kurtuluş Cephesi ile Filipinler hükümeti arasında yıllar süren müzakereler sonucunda ortaya çıkan barış süreci bütün yönleriyle ele alındı.
Katılımcılar, Bangsamoro Özerk Bölgesi’nin karşı karşıya bulunduğu siyasi ve sosyal meseleleri değerlendirirken, eğitim, sağlık, ekonomi ve kurumsallaşma alanlarında uluslararası destek ve iş birliği imkânlarını da görüştü.
Programda konuşan Hacı Murad İbrahim, büyük fedakârlıklarla elde edilen barışın korunmasının en önemli öncelik olduğunu belirterek, Bangsamoro halkının kalkınmasının güçlü kurumlar ve uluslararası dayanışmayla mümkün olacağını ifade etti.
“Tecrübe ettiğimiz bir şey var ki barış bir gecede gelmiyor”
Gerçekleştirilen programda konuşan Başbakan Hacı Murad İbrahim, “Biz başından beri kendi kimliğimize sahibiz. Kendimize has bir geçmişimiz var; bu yüzden İspanyolların geldiği ilk anda itibaren bağımsız bir yapı olmak için mücadele ettik. Şimdi tarihi bir dönüm noktasındayız. İnşallah bu yılın eylül ayında bölgede ilk seçimler yapılacak. Bu seçimler normal, sıradan bir siyasi seçim değil; uzun yıllardır yürüttüğümüz barış sürecinin toplumdaki karşılığı olacak. İlk defa toplum kendi geleceği hakkında karar verecek. Bizim Bangsamoro’da yaşadığımız ve tecrübe ettiğimiz bir şey var ki barış bir gecede gelmiyor. Ancak bütün yaşadığımız sıkıntılara rağmen, birlik halinde hareket ettiğimizde bu süreci başarıyla tamamlayacağımıza olan inancımız tam” ifadelerini kullandı.
İNSAMER yetkilileri ise toplantıda dile getirilen görüş ve önerilerin raporlaştırılarak ilgili kurumlar ve araştırmacılarla paylaşılacağını açıkladı.
Düzenlenen programın yanı sıra Hacı Murad İbrahim, Ankara’da önemli görüşmeler de gerçekleştirdi. Hacı Murad İbrahim; TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ve AK Parti Genel Başkan Vekili Efkan Ala’yı da makamlarında ziyaret ederek iki ülke arasındaki ilişkiler ve bölgedeki son gelişmeler hakkında istişarelerde bulundu.
Moro davasına Türkiye’den ilk fikrî desteklerden biri
Bugün diplomatik platformlarda ve uluslararası toplantılarda konuşulan Moro meselesi, Türkiye’de aslında 1980’li yıllardan itibaren fikir ve yayın dünyasında da gündeme gelmeye başlamıştı.
Mütefekkir Salih Mirzabeyoğlu, kaleme aldığı Aydınlık Savaşçıları isimli eseriyle Moro mücahitlerinin Filipinler’de verdiği İslami bağımsızlık mücadelesini Türkiye’deki okuyuculara tanıtan ilk isimlerden biri oldu.
Mirzabeyoğlu, eserinde Moro direnişini yalnızca yerel bir etnik çatışma olarak değil, İslam coğrafyasının sömürgeciliğe ve emperyalizme karşı verdiği ortak istiklal mücadelesinin önemli halkalarından biri olarak değerlendirdi. Türkiye’de Moro meselesinin henüz geniş çevreler tarafından bilinmediği bir dönemde yayımlanan eser, Bangsamoro davasına yönelik fikrî ilginin oluşmasında önemli bir rol üstlendi.
Aradan geçen yaklaşık kırk yılın ardından Moro İslami Hareketi’nin lideri Hacı Murad İbrahim’in Türkiye’de resmî ve sivil platformlarda ağırlanması, bir zamanlar yalnızca fikir dergileri ve kitap sayfalarında yer bulan Moro mücadelesinin bugün uluslararası diplomasi gündeminde hak ettiği yeri almaya başladığını gösteriyor.