Etkinlik sırasında katılımcılar, Sözleşmeye katılımın uluslararası hukuk açısından boyutlarını, Çeçen İçkerya Cumhuriyeti ile Ukrayna ve diğer devletler arasında diplomatik ilişkilerin kurulması konusundaki beklentileri, ayrıca uluslararası tanıma ve işbirliği konularını ele aldılar.
Konferansa Çeçen İçkerya Cumhuriyeti hükümeti temsilcileri, uluslararası uzmanlar, hukukçular, sivil toplum önderleri ve Ukrayna uzmanlar topluluğunun temsilcileri katıldı.
Çeçen İçkerya Cumhuriyeti Başbakanı Ahmed Zakayev, çevrimiçi olarak bir konuşma yaptı. Konuşmasında, 18 Nisan 1961 tarihli Viyana Diplomatik İlişkiler Sözleşmesi ile ilgili konulara ayrıntılı olarak değinen Zakayev, bu sözleşmenin devletler arasındaki diplomatik ilişkileri düzenleyen temel bir uluslararası hukuk belgesi olarak önemini vurguladı.
Ahmed Zakayev ayrıca, yalnızca uluslararası hukuk kurallarına dayalı tam kapsamlı diplomatik ilişkilerin kurulması yoluyla Çeçenistan İçkerya Cumhuriyeti’nin uluslararası tanınırlığının sağlanabileceğini, demokratik devletlerle işbirliğinin güçlendirilebileceğini ve Çeçen halkının ulusal çıkarlarının etkili bir şekilde korunabileceğini belirtti.
Slovakya’daki Çeçen Cumhuriyeti Onursal Konsolosu Juraj Mesik ise konuşmasında, Çekoslovakya’nın barışçıl bölünmesinden elde edilen deneyimlere dayanarak, uluslararası hukukun, Viyana Diplomatik İlişkiler Sözleşmesi de dahil olmak üzere, devletlerin uluslararası antlaşmalara katılımına ilişkin konuları ele almaya olanak tanıyan hukuki mekanizmalar içerdiğini belirtti.
Çeçenistan İçkerya Cumhuriyeti Devlet Bakanı Abdullah Ortahanov, nihai karar taslağının iki haftalık bir uzmanlık ve hukuki inceleme sürecine tabi tutulmasını önerdi. O, belgenin uluslararası hukuk kuralları, mevcut uluslararası hukuki çerçeve ve BM sisteminde kayıtlı Rusya-Çeçenistan ilişkilerine ilişkin belgeler dikkate alınarak titizlikle hazırlanması gerektiğini vurguladı. Ona göre, bu yaklaşım, uluslararası topluma ve BM’nin ilgili organlarına sunulabilecek hukuki açıdan sağlam bir tutumun oluşturulmasına olanak sağlayacaktır.
Çeçenistan İçkerya Cumhuriyeti İnsan Hakları Temsilcisi Roza Dunaeva, raporunda 1961 Viyana Diplomatik İlişkiler Sözleşmesi’nin uluslararası hukuk ve diplomatik diyalog açısından en önemli araçlardan biri olduğunu vurguladı. Çeçenistan İçkerya Cumhuriyeti’ne ilişkin Sözleşme hükümlerinin uygulanması konusunun kapsamlı bir uzman analizi yapılmasının gerekliliğine dikkat çeken Dunaeva, karmaşık siyasi ve hukuki meselelerin çözülebilmesi ve halkların haklarının korunabilmesinin ancak uluslararası hukuk, diplomasi ve karşılıklı saygı temelinde mümkün olabileceğini vurguladı.
Günter Felinger Jan: İçkerya, Kosova ve halkların özgürlük hakkı
Ukrayna’ya ve NATO’nun genişlemesine verdiği destekle tanınan Avusturyalı siyasetçi ve analist Günter Felinger Jan, halkların özgürlük ve kendi kaderini tayin hakkı savunucusudur.
Kosova ve Bosna’dan bahsederken, Avrupa’nın daha önce de halkların korunması ve uluslararası hukukun merkezi bir konu haline geldiği savaşlarla karşı karşıya kaldığını belirtmektedir.
Çeçenistan İçkerya Cumhuriyeti bağlamında Felinger, bu konuyu özgürlük, insan hakları ve uluslararası hukuk ilkeleriyle ilişkilendirerek, Çeçen halkının kaderine uluslararası düzeyde ilgi gösterilmesi gerektiğini vurgulamaktadır.
İçkerya destekçileri için Kosova örneği, bu tür konuların uluslararası tartışma konusu olabileceğini göstermektedir. Felinger, özgürlük ve egemenliğin korunmasının önemine dikkat çekerek Ukrayna ile paralellikler kurmaktadır.
İçkerya, Kosova, Ukrayna — farklı hikayeler, ancak ortak bir konu: halkların kendi gelecekleri üzerinde karar verme hakkı.
Tartışmanın sonucunda, uluslararası diyaloğun geliştirilmesine ve diplomatik işbirliğinin hukuki mekanizmalarının güçlendirilmesine yönelik bir karar kabul edildi.
