Konuyla ilgili bilgi sahibi yetkililer, Uygur bir kadının 10 yıllık hapis cezasını tamamladıktan kısa bir süre sonra, gençlere Kuran öğreterek Çin’i bölmeye çalıştığı gerekçesiyle 14 yıl daha hapse mahkum edildiğini söyledi.
40’lı yaşlarının ortasındaki Heyrinisa Memet, 2014 yılında Doğu Türkistan’da meydana gelen ve Çinli yetkililerin ayrılıkçı Uygur Müslümanlarını suçladığı bir “terör saldırısının” ardından yapılan baskılar sırasında mahkum edilmişti.
Kaşgar vilayetindeki Zulkum köyünün emniyet müdürü, misilleme korkusuyla kimliğinin açıklanmasını istemeyerek, serbest bırakılmasından birkaç gün sonra, 11 Haziran’da 2014’teki faaliyetleri nedeniyle – komşularının talebi üzerine gençlere dini eğitim vermek – tekrar mahkum edildiğini söyledi.
“Onun suçu çocuklara dini içerik öğretmekti” dedi. “O çocukların ideolojisini değiştirmiyordu, sadece onlara dini içerik öğretiyordu.”
Sızdırılan Çin hükümet belgelerine, Uygur hak grupları tarafından derlenen verilere ve “yeniden eğitim” kamplarından eski tutukluların ifadelerine göre, son yıllarda Çinli yetkililer Doğu Türkistan’da çok sayıda Uygur’u çocuklara Kuran öğretmek de dahil olmak üzere dini suçlardan dolayı cezalandırdı.
Yetkililer, Uygurların dini kullanarak devlet egemenliğini yıkmaya teşvik ettiklerine, sosyal istikrarı tehlikeye attıklarına ve dini aşırılık, terörizm ve etnik ayrılıkçılığı savunduklarına inandıkları için bu tür faaliyetleri suç sayıyor.
Köy güvenlik müdürü ve köy karakolundaki bir memura göre Memet, 11 Haziran’da Kaşgar vilayetinin Makit ilçesinde kapalı kapılar ardında yapılan duruşmalarda mahkum edilen Zulkum köyünden üç kişiden biriydi.
Raporda yer alan diğer kişiler gibi özgürce konuşabilmek için ismini vermek istemeyen köy güvenlik müdürü, topluluktan hapis cezalarını tamamlamış olan diğer iki Uygur’un da yeniden yargılandığını söyledi.
“Serbest bırakılmalarının üzerinden bir buçuk yıl geçti” dedi. “Hiçbir sorun yoktu ama sadece daha önce cezaevinde oldukları için tutuklandılar.”
Ses kayıtlarını dinledikleri ya da video izledikleri için 18 yıl hapis cezasına çarptırıldıklarını söyledi.
Köy güvenlik müdürü, “Aşırılıktan bahsedilmiyordu ama bu ses ve videoları saklıyorlardı” dedi. “Han Çinlilerine karşı nefret beslemekle suçlanıyorlardı ama hiçbir kanıt yoktu.”
Yetkililerin ailelerine daha önceki “eğitimlerinin” yeterli olmadığını bildirdiğini, bu nedenle daha fazla “eğitim” için götürüldüklerini söyledi.
