Açıklamada, katliamı "Çin'in haksız politikalarını protesto eden Uygurları toplu olarak cezalandırmak, misilleme yapmak ve yok etmek için işlenen bir soykırım" olarak nitelendirdiler.
Katliam, o yılın Ramazan ayının ilk günü olan 28 Temmuz 2014'te gerçekleşti. O gün, Yarkent İlçesi'nin İlişku, Aral, Ordanlık ve Tağarçı gibi köylerinde Uygur çiftçilerin silahlı çatışmada vurulan Uygur kadınları için adalet talebiyle düzenlediği protesto hareketi Çin silahlı polisi tarafından vahşice bastırıldı. Daha sonra bu kanlı baskı Uygur örgütleri tarafından "28 Temmuz Yarkent-İlişku katliamı" olarak adlandırıldı.
Uygur Hareketi İcra Direktörü Ruşen Abbas, yaptığı açıklamada, "Bu trajik yıldönümünü kutlarken, hayatını kaybedenleri anıyor ve Uygur halkı için adalet ve özgürlük istemekten vazgeçmeyeceğizi bildiriyoruz. Uluslararası toplumun bu tür vahşet karşısında sessiz kalmaması gerekiyor." dedi.
Uygur Hareketi'nin 28 Temmuz 2024'te yayınladığı ilgili açıklamada Uygurlar, "28 Temmuz Yarkent-İlişku Katliamı" için adalet taleplerini dile getirmişti.
Ruşen Abbas, dünya çapındaki hükümetlere, kuruluşlara ve bireylere bu adaletsizliğe karşı durma çağrısında bulundu.
Dünya Uygur Kongresi (DUK) tarafından 28 Temmuz'da yapılan açıklamada, son dönemde yaşanan bu katliamın unutulmayacağı, dünya çapındaki Uygur örgütleri ve Uygur topluluklarının bunu her yıl, yaşanan kanlı zulmün kanıtı olarak kayıtlara geçireceği kaydedildi..
Açıklamada, Çin rejiminin Uygur halka karşı uyguladığı soykırımın yeniden dünya kamuoyunun dikkatine sunulduğu vurgulandı. Katliamın faillerinden bir gün hesap sorulacağına, Uygur halkının da bir gün otoriter Çin rejimine hesap sorulacağına ve özgürlüğe, onuruna ve ulusal bağımsızlığına kavuşacağına inandıklarını vurgulandı.
28 Temmuz 2014’te Ramazan bayramı arefesi akşamı bir evde toplanarak Kur’an-ı Kerim okuyarak ibadet eden kadın ve çocuklar işgal polisi tarafından karokola götürülerek hapsedildi. Bunu haber alan hapsedilenlerin aileleri karakola giderek işgalcilerden eş ve çocuklarının serbest bırakılmasını talep ettiler. Sömürgeci Çinli işgalciler masum sivil halkın bu barışçıl ve insani taleplerine ateşle karşılık verdiler. Bunun üzerine bölge halkı karakolda görevli işgal polisini rehin aldılar.
Bunun üzerine Yarkent merkezde konuşlu Çin işgal ordusu kente giderek tanklar, toplar ve diğer ağır silahlarla masum sivil halkın oturduğu evlere topyekun bombaladılar. Çinli işgalciler bununla de yetinimediler. Çin’den özel anti-terör birliği adı verilen ve her kıpırdayan nesneye ateş etme yetkisi verilen Üniformalı Katiller Sürüsü de bu katliama iştirak ettirildi. Bununla da yetinmeyen Çinli işgalciler, bir Çin Havacılık Şirketi’nden İnsansız Hava Aracı (İHA) kiralayarak İlişku, Aral, Ordanlık, Tağarçı ve civar bölgeleri havadan gözetleyerek keşif yaptılar.
Çin savaş uçakları bölgeye günlerce bomba yağdırdı. Savaş helikopterleri alçak uçuş yaparak evlerine sığınan masum kadın, yaşlı ve çocukları pencelerden ve ayvanların revaklarından ateş yağmuruna tuttular. Yarkent İlişku ve diğer bölgeler aylar süren askeri abluka altına alındı. Katliamlar haftalarca devam ettirildi. Giriş çıkışlar yasaklandı. Habereleşme sistemleri kesildi. Telefon, internet hatta elektrik hatları dahi kesilidi. Çinli işgalciler bölgeyi tam bir cehenneme çevirdiler.
Ebubekir Rahim: Çin’in Yarkent-İlişku Katliamını Dünyaya Duyuran kahraman
Ebubekir Rahim, 1992 doğumlu bir Uygur genci. Ailesi ve kendisi hakkında bilinenler çok az. Ailesinin ve kendisinin Urumçi’ye nereden geldiği ve ne iş yaptığı meçhul. Kendisi çok iyi bilgisayar ve fare tabir edilen bir internet kullanıcısı. Bu kahraman ve cesur Uygur genci Yarkent İlişku katliamı hakkında duyduklarını not ederek 3 sayfalık bir yazı haline getiriyor. İşgalci Çin Ordusunun çok sıkı ve katı sansür duvarını aşarak interenet aracılığı ile yurt dışına iletmeyi başarıyor. Ancak daha sonra tesbit edilerek tutuklanıyor. Görgü şahitlerinin ifadelerine göre, İşgalciler onu televizyinlara çıkararak yaptıklarını canlı olarak itiraf ettiriyor ve işkence ile pişman olduğunu söylemeye mecbur ediyor. O, katliam haberlerini 4 ayrı ülkeye ilettiğini itiraf ediyor. Kendisinden bir daha haber alınamıyor. Belki, envai çeşit Çin işkencelerine zayıf vucüdü dayanamadı ve şehit edilmiş de olabilir. Kendisi gibi yüzlerce adsız hürriyet kahramanı gibi. Ancak, Ebubekir Rahim 30 Milyon Doğu Türkistan Türkü’nün kalbinde silinmez ve unutulmaz bir hürriyet kahramanı olarak yaşıyor ve ilelebed yaşayacaktır.
Ebubekir'in şu anda Türkiye'de bulunan iki erkek kardeşi, aile üyelerinin çoğunun Ebubekir yüzünden 2017'den sonra Çin esir kamplarında hapsedilmek gibi ağır bir bedel ödediğini ifade etti..
Çinli yetkililerin 28 Temmuz katliamında kaçırılanlar için açtığı ilk davada, Çinli askerlere karşı savaşan 27 Uygur idam cezasına çarptırıldı.
2017'den sonra ve Yarkent katliamından 10 yıl sonra bile Yarkent'teki masum Uygurlar, Çin'deki esir kamplarında hapis olmanın ağır bedelini ödemeye devam ediyor.