Nöbetçi Eczaneler
Rus yetkililer daha önce yaptıkları açıklamada, aralarında Crocus City Hall eğlence merkezine saldırdığı iddia edilen dört kişinin de bulunduğu 11 şüphelinin gözaltına alındığını bildirmişti. 24 Mart günü geç saatlerde, hepsi Tacik olan dört kişi en az 22 Mayıs’a kadar tutuklu yargılanmak üzere cezaevine gönderildi.
25 Mart’ta Rusya’da ikamet eden diğer üç Tacik erkek de en az iki ay süreyle tutuklu yargılanmak üzere cezaevine gönderildi.
Muhalefetteki Tacikistan İslami Rönesans Partisi’nin (IRPT) sürgündeki lideri Muhiddin Kabiri, Taciklerin terör saldırısının planlanması ve uygulanmasında yer aldığından şüphe duyuyor.
Kabiri 25 Mart’ta RFE/RL’ye verdiği demeçte, “Bu saldırının arkasında kesinlikle bazı istihbarat örgütleri ve deneyimli kişiler vardı. Eğer Tacik erkekler gerçekten bu işin içindeyse, o zaman büyük olasılıkla bir araç olarak kullanılmışlardır. Onlar bu provokasyonda sadece ikinci ya da üçüncü seviyedeki kişilerdi,” dedi.
Rus yetkililer şüphelileri göçmen işçi olarak tanımlamasa da, Rusya’da yaşayan yüz binlerce Tacik’in birçoğu ülkenin göçmen iş gücünün bir parçası ve Kabiri, Tacikistan’ın otoriter lideri Emomali Rahmon’un siyasi rakip olarak gördüğü tüm göçmen liderleri ve Tacik işçilerin haklarını koruyan avukat ve aktivistleri bir kenara itip hapse atmasından bu yana çeşitli etkilere karşı savunmasız bırakıldığını söylüyor.
Partisinin 2015 yılında Yüksek Mahkeme tarafından terör örgütü olarak yasaklanmasının ardından Tacikistan’ı terk eden Kabiri, “Bugün Tacik göçmenlerin başına gelenler – bu saldırıya karışmış olsunlar ya da olmasınlar ya da [yabancı düşmanı saldırılar için] hedef alınıyorlarsa – bunların hepsi Tacik hükümetinin… politikalarının sonucudur” dedi.
Kırgızistan Dışişleri Bakanlığı yetkilisi Bakıt Kadirov 25 Mart’ta RFE/RL’ye yaptığı açıklamada Rus yetkililerin terörle mücadele operasyonları yürüttüğünü ve bu nedenle 22 Mart saldırısından sonra Rusya’ya gelen ve Rusya’dan ayrılan kişilere yönelik kontrollerini artırdıklarını söyledi.
“Rusya’daki tüm [Kırgız] diaspora örgütleri durum hakkında bilgilendiriliyor. Rusya’daki] terörle mücadele operasyonlarının süresi hakkında bilgi sahibi değiliz. Kara listeye alınan veya geçmişte yasaları çiğneyen [Kırgız] vatandaşlarının [Rusya’ya] girişi yasaklanıyor” diyen Kadirov, bakanlıktaki ve Rusya’daki Kırgız Büyükelçiliği’ndeki yardım hatlarının 24 saat çalıştığını sözlerine ekledi.
Rus insan hakları savunucusu Valentina Chupik 24 Mart’ta RFE/RL’ye yaptığı açıklamada “son 36 saat içinde polis tarafından yasadışı olarak gözaltına alındıklarını” söyleyen Kırgızistan, Tacikistan ve Özbekistan vatandaşlarından “1.018 şikayet” aldıklarını söyledi.
Chupik, “Polis bazılarını dövdü; bazıları Rusya’dan sınır dışı edildi” dedi.
Bişkek merkezli hak savunucusu Aziza Abdirasulova da RFE/RL’ye Rusya’daki Orta Asyalı göçmen işçilerin terör saldırısından sonra kendilerini kısıtlamalar ve kontroller altında bulduklarını söyledi.
Birkaç Kırgız vatandaşı 24 Mart’ta RFE/RL’ye telefonla Moskova’nın Sheremetyevo havaalanına vardıklarında gözaltına alındıklarını ve en az 11’i Kırgız vatandaşı olan çok sayıda Orta Asya vatandaşı ile birlikte havaalanındaki gözaltı merkezinde tutulduklarını söyledi.
Gözaltına alınan Kırgız vatandaşlarından biri RFE/RL’ye, “Bizi bir tür hapishaneye koydular. Gözaltıların nedenlerine ilişkin sorumuza cevap vermediler. Belgelerimiz düzgün ama Moskova’ya ilk kez gelenlerin ülkeye girişine izin verilmedi. Aramızda Tacikistan’dan, Özbekistan’dan gelenler var. Yetkililer telefonlarımızı elimizden aldılar…. Bizi bazı kağıtları imzalamaya zorladılar,” dedi.
Moskova’daki Kırgız Büyükelçiliği 24 Mart’ta bir açıklama yaparak “Geçmişte Rusya’nın göç yönetmeliklerini ihlal eden Kırgız vatandaşları Bişkek’e en yakın uçakla Kırgızistan’a geri gönderilecek” dedi.