Nöbetçi Eczaneler
Geçtiğimiz aylarda birçok cami, onlarca imam ve ibadet eden kişinin hayatına mal olan trajik olayların hedefi oldu. İbadet yerlerinin tekrar tekrar hedef alınması, bölge sakinleri ve ibadet edenler arasında endişe ve korkuya sebep oldu.
Yerel kaynaklara göre, başkent Hartum ve Gezira eyaletinin yanı sıra Omdurman ve Bahri şehirleri ile Darfur’un çeşitli bölgelerindeki birçok cami, RSF tarafından yapılan topçu atışları sonucunda ciddi şekilde hasar gördü. Bu saldırılar bazı camilerin kısmen ya da tamamen yıkılmasına neden olurken, diğerleri de askeri alanlara ve silah depolarına dönüştürüldü.
Derin endişe
Al Jazeera Net’e konuşan Kuzey Darfur’daki İslami Vakıflar Kurumu Direktörü Adam Zakaria, RSF’nin El Faşer kentine yönelik son ağır bombardımanı sonucunda üç cami imamının ve ibadet eden çok sayıda kişinin öldürüldüğünü söyledi.
“Camiler her zaman barış ve toplumsal dayanışma mekanları olmuştur, ancak şimdi savaş alanı haline geldiler” dedi.
Zakaria’ya göre El Faşer’de Cuma namazlarının kılındığı cami sayısı 124, Kur’an-ı Kerim öğretmeye adanmış köşe sayısı ise 95’tir. On cami tamamen ya da kısmen yıkıldı ve vatandaşların daha güvenli bölgelere taşınması ya da komşu ülkelere göç etmesi sonucu çok sayıda cami hizmet dışı kaldı.
RSF’nin kontrolündeki bölgelerdeki camilerin, RSF tarafından güvenli sığınak olarak kullanılmaları ve binalarına araçlarını sokmaları nedeniyle tüm eşyalarının yağmalandığını, bunun da binalarının ve tesislerinin tahrip edilmesine yol açtığını söyledi.
Başkent Hartum’un kuzeyindeki Bahri’de bulunan Samarab mahalle komitelerine göre bu güçler mahalledeki bir camiyi hedef alan bombardıman sonucunda 20’den fazla kişinin ölümüne ve diğerlerinin yaralanmasına neden olmakla suçlanıyor.
Komiteden yapılan açıklamada, “Trajik bir olayda ve yerleşim bölgelerinde ağır silahların kullanılmasını yasaklayan uluslararası insancıl hukukun açık bir ihlalinde, RSF sivillere karşı katliam olarak kabul edilen bir savaş suçu işledi” denildi. Ölü ve yaralıların RSF tarafından atılan top mermileriyle öldüğü ve yaralandığı belirtildi.
Acı verici sahneler
Temmuz ayında El Faşer Direniş Komiteleri Koordinasyonu (aktivistler) yaptığı açıklamada bu güçlerin “El Faşer’in doğusundaki Tijaniya mahallesinde bir camiyi bombaladığını, çoğu çocuk olmak üzere bir aileden sekiz kişinin öldüğünü ve 12 kişinin de yaralandığını” duyurdu.
Aktivistler ayrıca Al Jazeera Net’e El Fasher şehrinin merkezindeki Al Salam mahallesinde bulunan Al-Nour Selafi Camii’nde (Şeyh Abdullah Musa Camii) şafak namazı kılarken bir kişinin öldürüldüğünü ve yedi kişinin de yaralandığını bildirdi.
Cami, 1997 yılında kurulan şehrin önde gelen eğitim merkezlerinden biridir. Cami 2000 yılından bu yana Kur’an-ı Kerim ve ilimlerini öğretmek için bir inzivaya ev sahipliği yapmaktadır. Ayrıca yaz tatillerinde Al Radeef, Al Salam, Berenjeh ve diğer mahallelerden gelen çocuklara eğitim vermektedir.
Aktivistler tarafından belgelenen videolar, Kuran merkezlerini ve inziva yerlerini hedef alan ve “bu kutsal yerlerin kutsallığının açık bir ihlalini yansıtan” topçu bombardımanının “acı verici” sahnelerini gösterdi.
El Faşer’deki bir Kuran eğitim merkezinin müdürü olan Şeyh Adam Daoud Al Jazeera Net’e yaptığı açıklamada “RSF bombardımanı sonucunda üç merkezin yıkıldığına şahit oldum” dedi. “Bu merkezler sadece dini mekanlar değil, aynı zamanda bilgiyi teşvik eden ve sosyal bağları güçlendiren insan topluluklarıydı.
Bu merkezlerin kaybedilmesi, çocukların ve gençlerin dini eğitimlerini almaları için uygun bir ortam sağlayan bu camiler nedeniyle, uyumlu bir toplum inşa etme umudunun kaybedilmesi anlamına geliyor” dedi ve Allah’ın evlerinin yıkılmasının “toplumun manevi ve kültürel değerlerine yönelik bir saldırı ve insanlar arasında bölünmeyi teşvik eden bir insanlık suçu” olduğunu sözlerine ekledi.
Sistematik hedefleme
Darfur’daki Silahlı Mücadele Hareketleri Ortak Gücü sözcüsü Binbaşı Ahmed Hüseyin Mustafa, RSF’nin camilere ve İslami kutsal mekanlara yönelik saldırılarının ölçeğinin, bu mekanların maruz kaldığı ağır ihlallerin boyutunu yansıttığını söyledi.
Al Jazeera Net’e verdiği demeçte bu saldırıların camileri ibadet edenlerden boşaltmayı amaçlayan kasıtlı bombardımandan, imamları kaçırıp askeri kışlaya dönüştürmeye ve İslami ritüellere saygısızlığa kadar uzandığını söyledi.
Binbaşı Mustafa’ya göre bu “sistematik” saldırılar İslami kimliğe yönelik ihlallerin ciddiyetinin altını çiziyor. “Camiler Müslümanların kıblesi, ibadet ve ruhani toplanma yerleridir, bu nedenle onları hedef almak toplumun değerlerine ve ahlakına bir saldırıdır” dedi.
Bu eylemlerin sadece insan haklarının ihlali anlamına gelmediğini, aynı zamanda bölgedeki toplumsal barışı da tehdit ettiğini ifade ederek, uluslararası toplumun bu güçlere saldırganlıklarını durdurmaları yönünde baskı yapmak üzere acilen harekete geçmesi gerektiğini söyledi.