Reuters muhabirleri, konsolosluk çalışanlarının üzerinde “İngiliz Başkonsolosluğu” yazan bir tabelayı ve konsolosluk bölümünü belirten bir başka tabelayı kaldırdıklarını gördü; ancak binanın üzerinde İngiliz bayrağı dalgalanmaya devam etti. Konsolosluktan konuyla ilgili hemen bir açıklama yapılmadı.
İlk resmi açıklamada, işgalci israil Dışişleri Bakanı Gideon Sa’ar, “İngiliz Başkonsolosu ve 20 diplomatın bugün görevlerini sonlandıracaklarını ve israil’den ayrılacaklarını” söyledi.
Sa’ar, işgalci israil hükümetinin İngiliz hükümetine, 7 diplomatın bulunduğu konsolosluk binasında sınırlı faaliyetlerle çalışmaya devam etmesine izin verdiğini de ekledi.
İşgalci israil, geçen ay İngiltere’nin işgal altındaki Batı Şeria’daki işgalci israil yerleşim yerlerini hedef alan yaptırımlar uyguladığını ve burada üretilen mallara ticari ambargo koyduğunu açıklamasının ardından, İngiltere’ye 30 gün içinde konsolosluğu kapatmasını ve diplomatlarını şehirden çıkarmasını emretmişti.
İşgalci israil, İngiltere’nin konsolosluğu açık tutma çabalarına rağmen – geçen hafta gizli görüşmeler yapmak üzere İngiltere’nin en üst düzey ulusal güvenlik danışmanı Jonathan Powell’ı işgalci israil’e göndermesi de dahil olmak üzere – konsolosluğun kapatılmasında ısrar etti.
İngiltere’nin şehirdeki varlığı yaklaşık 200 yıl öncesine, yani 1948’de işgalci israil’in kurulmasından çok daha öncesine dayanmaktadır. Kapatma kararı, işgal hükümetiyle diplomatik ilişkileri yürüten Tel Aviv’deki İngiliz Büyükelçiliği’ni kapsamıyor.
İşgal altındaki Doğu Kudüs’ün Şeyh Cerrah mahallesinde bulunan konsolosluk ise Kudüs’teki Filistinlilerle olduğu kadar Batı Şeria ve Gazze Şeridi’ndeki Filistinlilerle de İngiltere’nin ilişkilerini yürütmekten sorumludur. Ayrıca Filistinlilere konsolosluk hizmetleri de sunmaktadır.
İngiltere’nin Reddi
Buna karşılık, İngiltere Dışişleri Bakanı Ed Miliband, “Ülkesinin, israil hükümetinin Kudüs’teki İngiliz konsolosluğunu kapatma konusunda yasal hakkı olduğu yönündeki tutumunu reddettiğini” söyledi.
İngiliz bakan, Londra’nın Kudüs’teki konsolosluk binasını kapatmayacağını, ancak buraya “İngiliz Misyonu” unvanını vereceğini vurguladı. Ayrıca, işgalci israil ile görüşmelerin devam ettiği ve kendi ifadesiyle “güvenilir” olduğu sürece, İngiliz hükümetinin misilleme olarak işgalci diplomatları sınır dışı etmek için herhangi bir önlem almayacağını da reddetti.
Daha önce, Salı günü Reuters ajansı kaynaklara dayanarak, İngiltere’nin konsolosluğun kapatılmasına yanıt olarak Birleşik Krallık’taki işgalci israil Büyükelçiliği’nden işgalci diplomatları sınır dışı etmeyi değerlendirdiğini bildirmişti.
Jerusalem Post gazetesi ise iki bilgili kaynağa dayanarak, üst düzey İngiliz yetkililerin işgalci israil’e, konsolosluğun kapatılması ve İngiliz diplomatların sınır dışı edilmesi durumunda Londra’nın 27 işgalci diplomatı aileleriyle birlikte sınır dışı ederek karşılık vereceğini bildirdiğini aktardı.
The Guardian gazetesi ise, tehdidin, ayrılmaya zorlanan her bir İngiliz diplomat karşılığında bir işgalci diplomatın sınır dışı edilmesi esasına dayandığını ve bu sayının 27’ye ulaşabileceğini belirtti.
İngiltere’nin yaptırımları açıklaması ve işgalci israil’e konsolosluğu kapatma emri vermesi, son üç yıldır gerileyen ilişkilerde yeni bir kötüleşmeye yol açtı. İngiltere, Gazze Savaşı’ndaki eylemleri ve Batı Şeria’daki Filistinlilere yönelik siyonist yerleşimcilerin saldırıları nedeniyle işgalci israil’i defalarca eleştirdi.
Buna karşılık, işgal Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun hükümeti, İngiltere’deki iktidardaki İşçi Partisi’ni işgalci israil’e karşı düşmanca bir tutum benimsemekle suçluyor.
İşgalci israil bankaları bekleyişte
Bu bağlamda, Haaretz gazetesi, bazı işgalci israil bankalarının yeni uluslararası yaptırımların, özellikle de İngiltere’nin işgal altındaki Batı Şeria’daki yerleşim yerlerinin genişletilmesiyle bağlantılı kuruluşlara uygulamayı planladığı yaptırımların kendilerini de etkileyeceğinden korktuğunu ortaya koydu.
Haaretz, “israil Bankalar Birliği’nin hazırladığı bir değerlendirmede, işgalci finans kurumlarının, sadece yerleşimcilerin şiddet eylemlerine karışanları değil, yerleşim yerleri içindeki inşaat faaliyetlerine katılan veya bu faaliyetleri finanse eden tarafları da kapsayabilecek olan beklenen İngiliz yaptırımlarından etkilenme olasılığı konusunda uyarıda bulunduğu”nı belirtti.
Gazete, Batı’dan gelen katılım uyarılarına rağmen, bankaların şu anda Kudüs ile Ma’ale Adumim yerleşim yeri arasındaki “E-1” yerleşim projesinde hükümetin açtığı ihalelere katılmak isteyen müteahhitlere teminat verip vermeyeceklerini açıklamayı reddettiklerini de ekledi.
Proje, işgal altındaki Kudüs’ün doğusunda yer almakta olup, Filistin topraklarının kamulaştırılması yoluyla Ma’ale Adumim yerleşim yerini şehre bağlamayı amaçlamaktadır; bu da Doğu Kudüs’ü işgal altındaki Batı Şeria’dan ayırmaya yol açacaktır.
Geçtiğimiz 8 Eylül’de, aralarında İngiltere, Fransa, İspanya ve Kanada’nın da bulunduğu 12 ülke, işgal altındaki Filistin topraklarında kurulan işgalci israil yerleşim yerleriyle ticareti yasaklayacaklarını açıkladı.
Aynı zamanda, İngiltere Dışişleri Bakanı Ed Miliband, ülkesinin yaptırım sistemini, yerleşim yerlerinin inşasına veya finansmanına katılan kurum ve kişileri de kapsayacak şekilde genişletmeyi planladığını açıkladı.
Haaretz gazetesi, Bankalar Birliği temsilcilerinin Dışişleri Bakanlığı, işgalci israil Merkez Bankası ve Stratejik İşler Bakanlığı yetkilileriyle toplantılar düzenleyerek olası yaptırımların yaratacağı olumsuz etkiler konusundaki endişelerini dile getirdiklerini aktardı.
Birliğin değerlendirmesine göre, yaptırımlar onaylandığı takdirde, yerleşim yerlerinin genişletilmesiyle bağlantılı finans kurumlarını etkileyebilir; ayrıca, yasaya ilişkin düzenlemeler yürürlüğe girmeden önce bile uluslararası finans kurumlarını bu işlemler üzerindeki denetimlerini sıkılaştırmaya itebilir.
Geçtiğimiz 27 Eylül’de işgalci israil hükümetinin hukuk danışmanı Gali Baharav-Mayara, “E-1” projesinin inşaatı ihalesine ilişkin teklif verme son tarihini bir ay erteleme kararı aldı; böylece geri kalan işlemler ancak Knesset seçimlerinden sonra tamamlanacak.
İşgalci israil makamları, bu yıl 25 Ekim’de proje kapsamında 2.167 yerleşim birimini ihaleye çıkarmayı planlıyordu; bu, geçtiğimiz Ağustos ayında ayrı bir ihalede ihaleye çıkarılan 1.234 birime eklenerek toplamda 3.401 birime ulaşacaktı.
Resmi Filistin verilerine göre, Doğu Kudüs de dahil olmak üzere işgal altındaki Batı Şeria’da 194 yerleşim birimi ve 400 yerleşim noktasında yaklaşık 750 bin yerleşimci yaşamaktadır.
