Geçen hafta, 16 Mart 2025’te, Avrupa Doğu Türkistan Eğitim Derneği tarafından düzenlenen bir iftar etkinliğinde, Hollanda Parlamentosu’nda Uygur meselesi için daha fazla siyasi partiden daha güçlü destek kazanma ve Uygur meselesini sürekli olarak parlamento gündeminde tutma konusunda sinyaller verildi. Bu iftar etkinliğine 200’den fazla kişi katıldı. Aralarında Hollanda’daki Denk partisinin lideri Stephan van Baarle, birçok Türk kuruluşunun liderleri ve ayrıca Türkiye’de faaliyet gösteren bazı Uygur kuruluşlarının liderleri de vardı.
İftar etkinliği, bu etkinliği düzenleyen Avrupa Doğu Türkistan Eğitim Derneği başkanı Abulkasım Abdulaziz’in açılış konuşmasıyla başladı. Daha sonra siyasi parti liderleri ve çeşitli Türk kuruluşlarından yetkililer art arda söz alarak, Uygurların yalnız olmadığını ve Uygurlara destek verdiklerini ifade ettiler. Bu iftar etkinliğinde dikkatimi çeken birkaç noktayı okuyucularla paylaşmak istiyorum.
Siyasi Parti Desteği – Yeni Güç ve Yeni Umut
Bu iftar etkinliğinde konuşan Denk partisi lideri Stephan van Baarle, Uygur meselesine özel önem verdiğini ifade etti. Partisinin Hollanda Parlamentosu’nda Uygurlar için yasal girişimlerde bulunacağını ve Uygur meselesini Hollanda Parlamentosu’nda sürekli olarak gündeme getireceğini belirtmekle kalmadı, aynı zamanda Doğu Türkistan’ın “Sincan” değil, Çin hükümeti tarafından işgal edilmiş bir toprak olduğunun tanınması yönünde somut siyasi adımlar atmak için çaba göstereceği yönündeki açıklaması, katılımcılar üzerinde derin bir etki bıraktı.
Bu, bir siyasi parti liderinin Hollanda Parlamentosu’nda Uygurların topraklarını ve kültürünü açıkça korumak için proaktif çalışma sözü vermesidir ve bu, Hollanda’da Uygur meselesinin siyasi gündemde tutulduğunun açık bir kanıtıdır. Stephan van Baarle’nin konuşmasında bahsedilen pratik adımlardan biri, geçen aydan başlayarak ayda bir kez Uygur gençlerini siyasi olarak eğitmek için uzun vadeli bir plan başlattıklarını vurgulamasıydı: “Bu planın ana amacı, Uygur gençlerinin siyasete olan ilgisini artırmak ve Uygur meselesiyle ilgili uluslararası arenada aktif rol oynamalarına yardımcı olmaktır,” dedi.
Türk Kuruluşlarından Dayanışma
Etkinliğe katılan çeşitli Türk kuruluşlarının liderleri de Uygurlara desteklerini ve dayanışmalarını ifade ederek, Doğu Türkistan’daki insan hakları ihlallerini ve soykırımı durdurmak için harekete geçeceklerini vurguladılar. Özellikle Uygur meselesinin sadece Uygurların değil, tüm Türk halklarının ortak meselesi olduğunu vurguladılar.
Özetle, azınlık haklarını koruma, ırkçı ayrımcılığa karşı çıkma ve çok kültürlü bir toplumu destekleme gibi konularda aktif bir tutum sergileyen Denk partisi, daha önce Uygur meselesini Hollanda Parlamentosu’nda birkaç kez gündeme getiren siyasi partilerden biri olmuştur. Bu partinin yeni atanan başkanı Stephan van Baarle’nin 200’den fazla kişinin katıldığı bu iftar etkinliğinde yaptığı konuşma, partisinin Uygur meselesinin Hollanda siyasi sahnesinde daha fazla ilgi görmesine yardımcı olmaya devam edeceğinin bir işaretidir. Hollanda Parlamentosu’nda Uygurlar için yasal girişimlerde bulunacağı yönündeki vaadi, Uygur meselesinin uluslararası sahnede daha fazla destek görmesi için muhtemelen bir itici güç olacaktır.
Peki, Hollanda’daki Uygur teşkilatları ne yapmalı?
1. Siyasi Destek ve Baskı – Hollanda’da Uygurları destekleyen kuruluşlar, parlamento ve siyasi partilerle ilişkilerini güçlendirmelidir. Denk partisi tarafından atılan son adım, potansiyel olarak diğer Avrupa ülkeleri için bir model görevi görebilir.
2. Materyal ve Kanıt Sağlama – Hollanda ve diğer ülkelerdeki parlamento üyelerine Uygur soykırımı hakkında sistematik olarak materyal sağlanmalıdır. Bu, Uygurlarla ilgili yasaların onaylanmasını daha da teşvik edecektir.
3. Çoklu Etkinlikler Düzenleme – Uygur toplulukları, Uygur kültürünü vurgulayan ve Uygur soykırımını ele alan etkinlikler sürekli olarak düzenlemeli, Hollanda ve diğer Avrupa ülkelerinde Uygurlar için yasaların onaylanması için çaba göstermelidir.
Bu iftar etkinliği, Hollanda’da siyasi platformlarda Uygurlar için çalışan partiler ve kuruluşlar arasında işbirliği için bir sahne haline gelebilir. Ayrıca, Denk partisi tarafından atılan son adım, diğer Avrupa ülkeleri için bir model görevi görebilir.
22 Mart 2025
